Japonya'da geleneksel 'bento' uygulaması Batıda yayılmaya başladı. Hedef kitle ise dışarıda çalışanlar, öğrenciler ve seyahat eden yolcular.

ŞU sıralar Japon kültüründen geçen bir 'fast food' türü Batı'da çok moda. Tüm Uzakdoğu'da bilinen uygulamanın adı Japoncadan geliyor. 'Bento!' 'Bento', bizde de çok önceleri bir alışkanlık haline gelen "sefertası" uygulamasının daha geleneksel şekli.

Nitekim Japonlar bu uygulamaya konu olan hazır kutulara "Bento Çantası" adını vermişler. Hemen her Japon, evinden işine giderken bu "bento çantasını" yanında götürüyor ve tıpkı bir 'sefertası' gibi özenle hazırlanmış menüyü bir öğünde tüketiyor.

Bir farkla ki 'bento' Japon mutfak geleneğine uygun olarak daha çok soğuk hazırlanıyor. "Suşi" olarak dünyaya nam salan çiğ balık menüsünün ana kaynağı da bu 'bento' kutuları. Zamanla bu alışkanlık diğer çeşitlere yayılmış ve öğle yemeklerinin vazgeçilmezleri arasına girmiş.

BENTO ÇANTALARININ HER ÇEŞİDİ VAR! 'Bento' Japonya'da genellikle yosun salatası, balıketi ve meyveden oluşuyor. Bizim okul çocukları için hazırlanan 'beslenme çantası' geleneğinin ilk örneği de yine bu bento çantaları. Son zamanlarda sulu yemeklerden özel kremalı spesiyalitelere kadar daha 'gurme çeşitler' uygulamanın içine girmiş.

Sadece 'pirinç' ve 'noodles' (erişte) çeşitlerini içeren 'hazır bento kutuları' da var. 'Bento' evlerde hazırlanan bir uygulama olmasına rağmen, sanayi toplumuna geçişle birlikte Japonların bu ilginç alışkanlığı endüstriyel faaliyete dönüşmüş. Tıpkı bizim 'ordövr tabağı' gibi hazırlanan yüzlerce çeşit 'bento kutusunu' Japonya'da her köşede bulmak mümkün. Bu kutuların içinde çok sayıda 'taze lezzetler' var. Çeşitlerin kendi içindeki uyumu ise hemen dikkat çekiyor.

Çoğu uçak şirketinin Japonların 'bento çantalarını' örnek alarak hazırladıkları "sıcak- soğuk menü kutuları" ise bu kültürün Batıdaki ilk uygulama alanı.

BATIDA HIZLA YAYILMAYA BAŞLADI Şimdi bu kültür dünya mutfaklarını içine alacak şekilde Batıda bir endüstri haline gelmek üzere. Özellikle sağlıklı beslenmeyi hedefleyen bireylere hitap eden "lunch service" uygulamaları sıcak olarak da hazırlanabiliyor. Şimdi açık büfe uygulamasına imkân bulamayan çoğu firma "karavana" usulüyle sahada yemek dağıtmak yerine hazır paketlenmiş bu ilginç tabldot servisini tercih ediyor.

Genellikle 'kullan-at tipi' hazırlanan tepsilerin içinde 'kendi kendini ısıtan' küçük kaplar var. Tepsinin tamamını 'microwave fırında' ısıtarak tüketmek de mümkün. Ancak bu tür servislerde ikinci bir 'soğuk paketi' de almak gerekiyor. Bunlar genellikle salata, meyve ve soğuk etten oluşuyor.

HER TÜKETİM GRUBUNA UYAR Aslında bu yeni tabldot türünün hedef kitlesi, öğrenci, inşaat işçisi gibi bireyler ve seyahat meraklıları. 'Aseptik' sistemle doldurulan 'bento tabldot tepsilerindeki' menü uzun bir süre bozulmadan ve risk oluşturmadan saklanabiliyor. Ancak dayanama süresinin sınırı var. Ürünleri daha taze yemek isteyenler 'soğuk zincir' adı verilen +4 derecede korunmuş kutulardan alarak genellikle soğuk şekilde tüketiyor. Uzun ömürlü 'bento çantaları' ise 'UHT' veya 'pastörize konservasyon' yöntemiyle üretiliyor.

Doğal olarak şehirlerarası otobüsler, trenler ve uçaklar bu pratik tabldot uygulamasının hedefinde. Askeri birlikler ve güvenlik görevlileri ise yine aynı uygulamanın doğal müşterileri arasında. ÇEŞİTLİ LEZZETLER TEK TEPSİDE SUNULUYOR 'Bento usulü tabldot' uygulamasının yanı sıra, sadece süt tatlılarını veya hamur işlerini hedef alan ve bunları ufak porsiyonlarda "potpuri" olarak sunan markalar da var. Ayrıca dünya mutfaklarından 'soğuk spesiyalite' haline getirilmiş 'gurme uygulamalar' da görülüyor 'Bento çantalarının' Japonya'da kendisi başlı başına bir sanat eseri olmasına rağmen, Batıdaki sunumda kullanılan tepsi ve kutular genellikle tek kullanımlık ve doğada çözünen materyalden yapılmış.

Yemek faslı bittikten sonra tepsi veya kutu atılıyor. İşte bu ilginç konuyla ilgili yatırım yaparak, en azından otobüs firmaları, uçaklar ve seyahat firmaları hedef alınabilir. Ancak hijyen ve koruma standartlarını iyi bilmek ve bunlarla ilgili gerekli donanımı var etmek bu işin önkoşulu. Bazı girişimciler ise sadece 'pilav-makarna çeşitleri', 'sütlü mamuller' ve 'hamur işlerinde' uzmanlaşarak çeşitli lezzetleri tek bir pakette sunma şansını da deneyebilirler.

Kaynak:Paradergi-Nur Demirok